Kur kemi një natë të keqe gjumi, zakonisht fajësojmë stresin, temperaturën e dhomës ose dyshekun. Por shpesh harrojmë një element shumë të rëndësishëm: jastëkun. Edhe pse duket i thjeshtë, jastëku ndikon drejtpërdrejt në cilësinë e gjumit, shëndetin e qafës dhe shpinës, frymëmarrjen dhe mënyrën si ndihemi gjatë ditës.

Sipas shkencëtarëve të gjumit, trupi dhe truri duhet të ndihen të sigurt përpara se të bien në gjumë. Rehatia që ofron jastëku është një sinjal i fortë për këtë ndjenjë sigurie. Një jastëk i përshtatshëm ndihmon në uljen e dhimbjeve të qafës, shpinës dhe kokës, duke mbajtur shtyllën kurrizore në pozicion natyral dhe pa presion.

Lartësia dhe fortësia e jastëkut janë faktorë kyç. Nëse jastëku është shumë i lartë ose shumë i fortë, qafa përkulet përpara. Nëse është shumë i ulët ose shumë i butë, qafa bie mbrapa ose anash. Të dy këta pozicione krijojnë tension në muskuj, ngushtojnë rrugët e frymëmarrjes dhe shkaktojnë zgjime të vogla gjatë natës, të cilat e copëtojnë gjumin.

Një jastëk i mirë mban qafën në pozicion neutral, duke i lejuar muskujt të çlodhen. Materiali i jastëkut është gjithashtu i rëndësishëm, sepse ndikon në rehatinë dhe në ruajtjen e këtij pozicioni gjatë gjithë natës. Një jastëk i përshtatshëm ndihmon të bini më shpejt në gjumë dhe të qëndroni më gjatë në fazat e thella të gjumit, të rëndësishme për rikuperimin fizik dhe mendor.

Jastëku dhe frymëmarrja

Jastëku ndikon edhe në mënyrën si marrim frymë gjatë gjumit. Forma dhe lartësia e tij përcaktojnë sa të hapura mbeten rrugët e frymëmarrjes. Për personat që gërhasin ose kanë apne të lehtë apo të moderuar të gjumit, një jastëk që mban kokën dhe qafën lehtësisht të ngritura dhe të drejta mund të përmirësojë frymëmarrjen dhe cilësinë e gjumit.

Megjithatë, jastëku nuk zëvendëson trajtimin mjekësor për çrregullime serioze të gjumit, ndaj nëse simptomat vazhdojnë, duhet kërkuar ndihmë profesionale.

Kur qafa dhe shtylla kurrizore janë të pozicionuara siç duhet gjatë natës, zgjoheni më të pushuar. Përkundrazi, gjumi i keq i vazhdueshëm mund të çojë në dhimbje kronike të qafës, dhimbje koke, lodhje, ulje të përqendrimit, humor të keq dhe energji të ulët gjatë ditës.

Si të zgjidhni jastëkun e duhur

Pozicioni i gjumit është faktori kryesor:Fjetja anash kërkon jastëk më të lartë.Fjetja në shpinë kërkon jastëk me lartësi mesatare.Fjetja barkas kërkon jastëk shumë të ulët ose aspak jastëk.

Duhet marrë parasysh edhe dysheku: një dyshek i butë shkon më mirë me jastëk më të ulët, ndërsa një dyshek i fortë kërkon jastëk më të lartë. Materialet si shkuma “memory” dhe lateksi ofrojnë mbështetje më të qëndrueshme sesa jastëkët tradicionalë.

Kujdesi për jastëkun

Jastëkët grumbullojnë pluhur dhe alergjenë që mund të prishin gjumin. Mbulesat duhet të lahen çdo javë, ndërsa jastëkët të zëvendësohen çdo 1–2 vjet. Nëse jastëku nuk kthehet në formë kur e shtypni, është koha ta ndërroni.Një jastëk i mirë nuk përmirëson vetëm gjumin, por edhe cilësinë e gjithë ditës. / NationalGeographic – Syri.net