Departamenti Amerikan i Mbrojtjes ka kaluar më shumë se një vit duke testuar një pajisje të blerë në një operacion të fshehtë, e cila sipas disa hetuesve mund të lidhet me të ashtuquajturën “Sindroma e Havanës” – probleme shëndetësore misterioze që kanë prekur diplomatë, spiunë dhe ushtarakë amerikanë. Pajisja është blerë nga Homeland Security Investigations me fonde të siguruara nga Pentagoni, për një shumë që shkon në “tetë shifra”, raportoi CNN.

Sipas burimeve, pajisja prodhon valë radio të pulsueshme, një teknologji e përmendur prej vitesh nga ekspertë si shkak i mundshëm i simptomave të raportuara. Ajo përmban komponentë me origjinë ruse dhe është mjaft kompakte, e transportueshme edhe në një çantë shpine. Sindroma u raportua për herë të parë në vitin 2016, pasi diplomatë amerikanë në Kubë shfaqën marramendje, dhimbje të forta koke dhe probleme neurologjike; më pas raste të ngjashme u raportuan në vende të tjera.

Edhe pse në vitin 2023 komuniteti amerikan i inteligjencës vlerësoi se ishte “shumë e pamundur” që rastet të ishin rezultat i një sulmi të qëllimshëm shtetëror, një panel hetimor në 2022 pranoi se disa raste mund të ishin shkaktuar “në mënyrë të besueshme” nga energji elektromagnetike e drejtuar. Zhvillimi ka rihapur debatet brenda qeverisë amerikane për rrezikun e përhapjes së kësaj teknologjie.

Viktimat e dyshuara e kanë pritur testimin si konfirmim të shqetësimeve të tyre. Ish-zyrtari i CIA, Marc Polymeropoulos, i cili thotë se u dëmtua në Moskë në vitin 2017, kërkoi një ndjesë publike nga autoritetet, duke pretenduar se viktimat janë trajtuar padrejtësisht për vite me radhë. Autoritetet amerikane nuk kanë dhënë ende një koment zyrtar, ndërsa testimet vijojnë.